> For the complete documentation index, see [llms.txt](https://tigerview.gitbook.io/vi/llms.txt). Markdown versions of documentation pages are available by appending `.md` to page URLs; this page is available as [Markdown](https://tigerview.gitbook.io/vi/cardano/kachina-hop-dong-thong-minh-bao-ve-quyen-rieng-tu.md).

# Kachina: hợp đồng thông minh bảo vệ quyền riêng tư

Tận dụng ZK Snarks để kích hoạt chức năng hợp đồng thông minh bảo vệ quyền riêng tư mà không hy sinh các đặc tính phi tập trung.

Hợp đồng thông minh là một cách tiếp cận chuẩn để thể hiện các tương tác phức tạp giữa hai hoặc nhiều bên sẵn sàng trao đổi tiền tệ hoặc dữ liệu theo cách phi tập trung. Hợp đồng thông minh thực chất là các thỏa thuận kỹ thuật số tự động trên blockchain. Được viết bằng mã code, chúng có thể theo dõi, xác minh và thực hiện các giao dịch ràng buộc của hợp đồng khi các điều kiện được thiết lập trước đó được đáp ứng. Để tạo ra một hợp đồng thông minh thể hiện các điều kiện như vậy, các nhà phát triển sử dụng ngôn ngữ lập trình. Mã hợp đồng được lưu trữ và phân phối trên một mạng lưới blockchain phi tập trung, làm cho nó minh bạch, và nếu muốn, không thể đảo ngược.

Trong bài đăng blog này, chúng tôi thảo luận về Kachina - một giải pháp hợp đồng thông minh bảo mật được phát triển bởi công ty Input Output Global (IOG) hợp tác với Đại học Edinburgh. Nó cho phép người dùng đạt được chức năng hợp đồng thông minh đa năng và bảo mật mà không ảnh hưởng đến các đặc điểm phi tập trung.

## **Bảo mật trong các giao dịch hợp đồng thông minh**

Tính minh bạch và thiết lập công khai của hầu hết các sổ cái hợp đồng thông minh khiến các điều kiện hợp đồng trở nên dễ dàng nhìn thấy đối với mọi người. Mặc dù tính minh bạch là một trong những lợi thế mạnh mẽ nhất của công nghệ blockchain, nhưng quyền riêng tư vẫn cần thiết cho các ứng dụng hoạt động với dữ liệu nhạy cảm.

Các nhà phát triển có thể sử dụng một số kỹ thuật mật mã để đảm bảo tăng cường quyền riêng tư trong hợp đồng thông minh. Bằng chứng Bất tri (ZKP) và tính toán bảo mật là hai ví dụ. Bị thúc đẩy bởi các kỹ thuật mật mã học như vậy, một số giải pháp đáp ứng các định nghĩa khác nhau về quyền riêng tư và yêu cầu các giả định về sự tin cậy đã xuất hiện. Ví dụ bao gồm Zexe, zkay, Hawk, Zether, Secret Network và các giải pháp khác. Trong số các giải pháp này, thì Hawk và Secret, có tính biểu cảm nhất, lại dựa vào các giả định về sự tin cậy, điều này làm hạn chế đáng kể mức độ phi tập trung mà chúng có thể đạt được. Hawk giả định một tập hợp nhỏ, cố định những người tham gia cốt lõi của hệ thống, trong khi Secret dựa vào Trusted Execution Environments (TEE), một công nghệ có lịch sử lâu dài về các cuộc tấn công xâm phạm quyền riêng tư. Những kỹ thuật này về cơ bản mâu thuẫn với các nguyên tắc cơ bản của một nền tảng blockchain phi tập trung.

### Kachina: Nền tảng của hợp đồng thông minh bảo mật

Kachina xác định một lớp lớn các phép tính phân tán có thể biểu thị dưới dạng hợp đồng thông minh với đảm bảo quyền riêng tư, mà các nhà phát triển có thể triển khai mà không cần các giả định tin cậy bổ sung.

Giao thức hợp đồng thông minh chỉ dựa vào các đối số kiến thức ngắn gọn, không tương tác, không tiết lộ thông tin (ZK-SNARKs) để cung cấp quyền riêng tư. Các đảm bảo quyền riêng tư của giao thức này được chứng minh trong khuôn khổ bảo mật Universal Composability (UC) thông qua mô hình toán học và chứng minh. Mục tiêu chính của giao thức là cung cấp một cơ sở đủ thấp và đa năng cho các hệ thống bảo mật tiếp theo mà không yêu cầu hệ thống nền tảng phải được nâng cấp với mỗi tiện ích mở rộng hoặc thay đổi mới.

Kachina cho phép tác giả hợp đồng xây dựng cầu nối giữa blockchain và máy cục bộ của người dùng - chúng được thể hiện thông qua hai trạng thái độc lập, tương ứng là trạng thái công khai và trạng thái riêng tư. Hợp đồng có thể cập nhật đồng thời cả trạng thái công khai trên chuỗi (và được chia sẻ) và trạng thái riêng tư ngoài chuỗi (và cục bộ). Sau đó, các bên chứng minh theo phương thức mật mã Bất tri, rằng họ cập nhật trạng thái công khai theo cách cho phép: họ cung cấp chi tiết về sự tồn tại của trạng thái riêng tư và các đầu vào mà bản cập nhật này có ý nghĩa.

### Hợp đồng Kachina còn đảm bảo:

**Tính đồng thời theo phương thức bảo mật:** Kachina đạt được tính đồng thời cao hơn thông qua khái niệm mới về bản ghi trạng thái oracle (state oracle transcripts). Đây là các bản ghi về các hoạt động được thực hiện trên trạng thái của hợp đồng, tương tác với các truy vấn oracle. Tác giả hợp đồng có thể tối ưu hóa các giao dịch xung đột, đảm bảo rò rỉ thông tin tối thiểu nhưng vẫn cho phép sắp xếp lại thứ tự.

**Mô hình xây dựng dạng module hiệu quả:** Kachina được thiết kế để triển khai ở quy mô lớn. Các công trình trước đây sử dụng Mật mã Bất tri không duy trì rõ ràng trạng thái hợp đồng. Kachina cho phép truy cập trạng thái gián tiếp thông qua các oracle do hợp đồng chỉ định. Truy cập gián tiếp này đảm bảo khả năng mở rộng lớn hơn và do đó, độ phức tạp của những gì cần được chứng minh nằm hoàn toàn dưới sự kiểm soát của tác giả hợp đồng và có thể được tối ưu hóa.

Trong bài nghiên cứu, IOG chứng minh tính linh hoạt của giao thức Kachina trong trường hợp nghiên cứu thanh toán riêng tư. Nhóm nghiên cứu chính thức chỉ định một hợp đồng token riêng tư thông qua các chức năng chuyển đổi và rò rỉ của nó. Hợp đồng này hỗ trợ chuyển tiền riêng tư, truy vấn số dư và tạo tài sản.

Mặc dù thiết kế được đề xuất chủ yếu là lý thuyết, Kachina chứng minh khả năng tạo ra các hợp đồng thông minh bảo mật dưới những hạn chế thực tế:

* Việc sử dụng oracle trạng thái cho phép di chuyển hầu hết các hoạt động tính toán nặng hoặc tốn dung lượng lưu trữ ra ngoài bằng chứng không kiến thức, giúp giảm chi phí của bằng chứng.
* Trong khi hệ thống mật mã Bằng chứng Bất tri vẫn cần phải tổng quát, các cấu trúc ZKP tồn tại và thực tế để sử dụng trong bối cảnh được đề xuất.

Để biết thêm chi tiết, ví dụ và mẫu hợp đồng, hãy đọc tài liệu: ‘[Kachina – Foundations of Private Smart Contracts](https://eprint.iacr.org/2020/543.pdf)’ (Nền tảng của hợp đồng thông minh bảo mật).

Nguồn: <https://iohk.io/en/blog/posts/2022/08/05/kachina-privacy-preserving-smart-contracts/>

Video: <https://youtu.be/E2ZAExQ_8BA>

Biên dịch: TIGER team.
